Gegordelde gordijnzwam (Cortinarius trivialis)

Gegordelde gordijnzwam WaterborghGegordelde gordijnzwam zijaanzichtGegordelde gordijnzwam onder

In tegenstelling tot de meeste andere gordijnzwammen is de gegordelde goed herkenbaar aan de trapvormige "gordels" of "riempjes" of "schubben" op zijn steel (3,5). De zwam groeit vooral bij (ratel)populieren, abelen, berken en wilgen (ook de kruipwilg, Salix repens), waarvan het een ectomycorrhiza-partner is (2,7,9,10). Hoed en steel van de paddenstoel zijn opvallend slijmerig en zelfs bij droog weer kleverig (4,5). De bovenzijde van de hoed is geelbruin, roodbruin, olijf- of okergeel, meestal met een wat donkerder centrum. De plaatjes zijn uitgebocht aan de steel gehecht, aanvankelijk beige maar later kaneel- tot roestbruin van kleur (6). De paddenstoel komt vooral voor op zandige bodems (7) maar heeft wat dit betreft geen sterke voorkeur (2).

Naam

De genusnaam Cortinarius is een verwijzing naar het gordijn (Lat. cortina) dat de plaatjes bedekt wanneer de paddenstoel nog niet volgroeid is. Trivialis betekent "gewoon" (1). In Nederland is deze soortnaam niet van toepassing, want de gegordelde gordijnzwam is bij ons vrij zeldzaam. In continentaal Europa is de paddenstoel gewoner. Daar schijnt hij ook te groeien bij beuken en eiken (5,6,8). Duitsers denken bij de steel aan een ringslang, want zij duiden de paddenstoel aan als "Natternstielige Schleimfu▀" (5,6).

Eetbaarheid/nut

De gegordelde gordijnzwam is niet eetbaar en mogelijk zelfs giftig.

Waar gevonden

We hebben deze fraaie paddenstoelsoort aangetroffen in rozenperkjes bij de parkeerplaatsen van het (voormalig) zwembad De Waterborgh. Die perkjes worden beschaduwd door abelen. In 2014 vonden we ook enkele vruchtlichamen langs een wandelpad door het parkje bij de driesprong van de Van Houtenstraat, Boslaan en Westergast. Hier stonden de paddenstoelen eveneens in de nabijheid van een grote abeel.

Literatuur

1. Cortinarius trivialis J.E. Lange - Girdled Webcap. Webdocument op www.first-nature.com.
2. Dam N, Kuyper TW (1997)  Het geslacht Cortinarius in Nederland  - II. Subgenus Myxacium. Coolia 40:157-167.
3. Kibby G, Burnham A, Henrici A (2009) Cortinarius subgenus Myxacium. Field Mycology 10:41-56.
4. Kuo M (2005) Cortinarius trivialis. Webdocument op www.mushroomexpert.com.
5. Natternstieliger Schleimfu▀ - Cortinarius trivialis. Webdocument op tintling.com.
6. Papi J, Studt O u.─. Natternstieliger Schleimfu▀. Webdocument op de.wikipedia.org.
7. Roberts P (2004) Where to look for interesting fungi: Willows and sallows. Field Mycology 5:60-63.
8. Schirkonyer U, Bauer C, Rother GM (2013) Ectomycorrhizal diversity at five different tree species in forests of the Taunus mountains in Central Germany. Open J Ecol 3:66-81.
9. Van der Heijden EW, Kuyper TW (2003) Ecological strategies of ectomycorrhizal fungi of Salix repens: root manipulation versus root replacement. Oikos 103:668-680.
10. Watling R (2005) Fungal associates of Salix repens in northern oceanic Britain and their conservation significance. Mycol Res 109:1418-1424.

Terug naar de soortenlijst