De geelbruine satijnzwam is een tamelijk forse paddenstoel (doorsnee van de hoed 4 tot 12 cm, steel tot 2 cm dik) die bij voorkeur groeit in laanbermen en parken op basenrijke bodem, meestal onder eiken [16], en maar heel zelden onder beuken of berken [1,8-10]. De hoed is in vochtige toestand donker geelbruin tot grijsbruin, maar in droge toestand aanzienlijk bleker, en heeft dikwijls een golvende rand. De plaatjes aan de onderzijde van de hoed zijn aanvankelijk beige, maar worden roze wanneer de sporen rijpen [1,8-14]. De steel is soms verbreed aan de basis, witachtig en voorzien van fijne lengtevezels [2,6,8,11]. Volgens de meeste mycologen leeft het mycelium van de geelbruine satijnzwam van de afbraak van dood organisch materiaal [6,14], maar mogelijk is het ook een mycorrhiza-symbiont van bepaalde loofbomen [1,8]. De vruchtlichamen verschijnen in de nazomer en de vroege herfst [10].

Naam
De genusnaam Entoloma is een samentrekking van de Griekse woorden entos (= binnen) en loma (= rand). Deze verwijst vermoedelijk naar de plaatjes die aan hun binnenrand, dichtbij de steel, duidelijk naar binnen zijn gevouwen. In mycologenjargon heet dat: "bochtig aangehecht zijn". De Latijnse soortnaam lividoalbum betekent grijswit. Rhodophyllus lividoalbus is een synoniem van Entoloma lividoalbum [10]. Entoloma saussetiense is een ander synoniem [12].

Eetbaarheid/nut
Vruchtlichamen van de geelbruine satijnzwam hebben een meelgeur en een melige smaak [2,4,6,9-12]. In sommige gevallen kan de geur ook doen denken aan een aangesneden komkommer [8]. De geur is vooral waarneembaar wanneer de hoed wordt gekneusd [15]. De paddenstoel bevat een ß-glucaan (vezelachtig polysaccharide) dat de werking van het immuunsysteem kan bevorderen en dat antioxidant-eigenschappen heeft [3]. Het moet sterk worden afgeraden om geelbruine satijnzwammen voor de maaltijd te bereiden, aangezien vruchtlichamen van deze soort kunnen worden verward met exemplaren van de giftige satijnzwm (Entoloma sinuatum) die in hetzelfde biotoop voorkomt [4,11]. Het onderscheiden van satijnzwam-soorten is dikwijls moeilijk en vaak pas na microscopisch of moleculair-biologisch onderzoek mogelijk [5]. Volgens Franse mycologen is de geelbruine satijnzwam één van de veroorzakers van het "entolomisch syndroom", dat bestaat uit hardnekkig braken, darmkrampen, hevige diarree, bloeddrukdaling, tachycardie en cyanose (blauwkleuring) van de ledematen [7]. Ook volgens Duitse mycologen is de soort giftig [14].

Waar gevonden
We hebben geelbruine satijnzwammen regelmatig aangetroffen in de noordberm van de Hanckemalaan, de oostberm van de Fazantenlaan en de zuidberm van de Patrijzenlaan, dat wil zeggen: in schrale, grazige bermen onder tamelijk oude eiken. Meestal in flink aantal bijeen, in groepen of heksenkringen.

Literatuur
1. Arnolds E, Chrispijn R, Enzlin R (2014) Entoloma lividoalbum - Geelbruine satijnzwam. In: Ecologische Atlas van de Paddenstoelen van Drenthe, deel 2, p.637.
2. Curti P (2025) Entoloma lividoalbum (Khun. & Romagn.) Kubicka 1975. Document op funghiitaliani.it.
3. Geng P, Siu KC, Wang Z, Wu JY (2017) Antifatigue functions and mechanisms of edible and medicinal mushrooms. Biomed Res Int 2017:9648496.
4. Inzaina S. Entoloma lividoalbum (Kuhner & Romagn.) Kubicka. Document op sardegnafunghi.it.
5. Kokkoinen K (2015) A survey of boreal Entoloma with emphasis on the subgenus Rhodopolia. Mycol Progress 14:116.
6. Kuo M (2020). Entoloma lividoalbum. Document op mushroomexpert.com.
7. Laurent P (2003) Regard sur les champignons. Document op smhv.net [Société Mycologique des Hautes-Vosges].
8. Miggel B (2025) Entoloma lividoalbum Weißstieliger Rötling. Document op fundkorb.de.
9. Muñoz JA (2021) Entoloma lividoalbum (Kühner & Romagn.) Kubicka. Fichas Micológicas no.566. Document op micologica-barakaldo.org.
10. Noordeloos ME (1981) Entoloma subgenera Entoloma and Allocybe in the Netherlands and adjacent regions with a reconnaissance of their remaining taxa in Europe. Persoonia 11:153-256.
11. Saitta S (2009) Entoloma lividoalbum (Kuhner & Romagnesi) Kubicka. Document op salvatoresaitta.it.
12. Tanchaud P (2021) Entoloma lividoalbum (Kühn. & Romagn.) Kubicka. Document op mycocharentes.fr.
13. Weißstieliger Rötling, Weißgrauer Rötling, Herbstschildrötling. Document op 123pilzsuche.de.
14. Weißstieliger Rötling. Document op de.wikipedia.org.
15. Wood M, Stevens F (2025) Entoloma lividoalbum (Kühner & Romagn.) Kubička. Document op mykoweb.com.
16. Zmitrovich IV, Shishiyannikova AB, Shíryaev AG (2025) Mycobiota of English Oak: Retrospective, Current State of Knowledge, Promising Problems. Biol Bull Rev 15(Suppl.1):S52-S90.