Witschubbige gordijnzwam (Cortinarius hemitrichus)

Witschubbige gordijnzwam bovenzijdeWitschubbige gordijnzwam zijaanzichtWitschubbige gordijnzwam onderkant

Het mycelium van de witschubbige gordijnzwam leeft in nauwe samenwerking (ectomycorrhiza) met berken (1,2,5,7,8), soms ook met wilgen (9), en in een enkel geval met eiken (6). In jonge toestand is de bovenzijde van de hoed donkerbruin en bedekt met witte schubjes of vezeltjes die er als "rijp" uitzien. In Engeland wordt de paddenstoel daarom "Frosty Webcap" genoemd (3). Door regen kunnen deze schubjes worden weggespoeld. De hoed is in het centrum meestal voorzien van een duidelijke umbo (knobbel). Bij vochtig weer is de kleur donkerder dan bij droogte. Witschubbige gordijnzwammen hebben in tegenstelling tot soorten die er veel op lijken (zoals de pelargonium gordijnzwam, Cortinarius flexipes) bijna geen geur (4,7).De paddenstoeltjes verschijnen doorgaans op matig vochtige tot natte, humeuze, voedselarme tot matig voedselrijke grond. De doorsnee van de hoed is meestal niet groter dan 2 tot 4,5 cm (9). De plaatjes aan de onderzijde van de hoed staan vrij ver uit elkaar. Aanvankelijk zijn ze grijsachtig, maar bij rijping van de sporen verandert de kleur via oker tot kaneelbruin (1,9). De soort komt behalve in Europa ook voor in Noord Amerika (9).

Naam
De genusnaam Cortinarius betekent "gordijnzwam", het Latijnse woord cortina is een aanduiding van het spinneweb-achtige gordijn dat in jonge toestand de plaatjes bedekt. De soortnaam hemitrichus betekent letterlijk "half behaard" (3), maar moet vermoedelijk worden opgevat als "kort behaard". Agaricus hemitrichus en Hydrocybe hemitricha zijn synoniemen van Cortinarius hemitrichus (1).

Eetbaarheid/nut
Witschubbige gordijnzwammen zijn niet eetbaar (1). De meeste gordijnzwammen zijn zelfs giftig.

Waar gevonden
We hebben witschubbige gordijnzwammen eens aangetroffen in natuurpark De Oeverlanden bij de Fanerweg, op schrale, vochtige grond bij berken. 

Literatuur
1. Cortinarius hemitrichus, the Frosty Webcap. Document op en.wikipedia.org.
2. Dennis RWG (1955) The larger fungi in the Northwestern Highlands of Scotland. Kew Bulletin 10:111-126.
3. Cortinarius hemitrichus (Pers.) Fr. - Frosty Webcap. Document op first-nature.com.
4. Gelderblom J (2003) Kleine donkergekleurde Telamonia's in Nederland en Vlaanderen. Coolia 46:78-89.
5. Högberg P, Plamboeck AH, Taylor AFS, Fransson PMA (1999) Natural 13C abundance reveals trophic state of fungi and host-origin of carbon in mycorrhizal fungi in mixed forests. Proc Natl Acad Sci USA 96:8534-8539.
6. Trocha LK, Kalucka I, Stasinska M, Nowak W, Dabert M, Leski T, Rudawska M, Olcksyn J (2012) Ectomycorrhizal fungal communities of native and non-native Pinus and Quercus species in a common garden of 35-year-old trees. Mycorrhiza 22:121-134.
7. Weißflockiger Gürtelfuß Cortinarius hemitrichus. Document op tintling.com.
8. Witschubbige gordijnzwam Cortinarius hemitrichus. Document op kijkenindenatuur.nl.
9. Witschubbige gordijnzwam. Document op nl.wikipedia.org.

Terug naar de soortenlijst